Relatie geluid windturbines en hinder/gezondheid

Op 9 en 10 december jongstleden werd in het Zweedse Malmö de EWEA workshop over het onderwerp geluid door windturbines gehouden. Andrew Beltau en Dion Oude Lansink hebben deze namens Pondera bijgewoond. De workshop werd gehouden parallel met de EWEA workshop windparkontwerp, samen goed voor meer dan 300 deelnemers.

Tijdens de twee dagen werden 23 presentaties gegeven over de laatste ontwikkelingen, onderzoeken en de nieuwe inzichten welke daaruit voortvloeien. Hieronder een samenvattend overzicht van een aantal interessante onderwerpen welke in verschillende presentaties terugkwamen.

Amplitude modulatie

Eén van de meest voorkomende onderwerpen was dat van de amplitude modulatie. Het betreft het variëren van de geluiddruk in de tijd. Dit verschijnsel wordt vaak omschreven als een bonkend geluid en wordt typisch waargenomen op grotere afstanden van de turbine.
Algemeen wordt aangenomen dat wanneer men klaagt over laagfrequent geluid, dat dit eigenlijk amplitude modulatie betreft. Uit onderzoek blijkt dat amplitude modulatie de hinderbeleving sterk kan doen toenemen, en dan juist vaak op afstanden waar gezien het gemiddelde geluidniveau geen hinder meer zou worden verwacht. Wanneer het verschijnsel eenmaal is waargenomen blijft vaak de hinderbeleving hoger, ook indien de amplitude modulatie alweer is verdwenen.
Het betreft een ‘hot topic’. Verschillende onderzoeken of en hoe dit verschijnsel in de normering kan worden opgenomen, bijvoorbeeld als een toeslag op de bestaande norm wanneer het zich voordoet.
De exacte oorzaak van amplitude modulatie is nog niet bekend. Het betreft niet het normale variërende suizende geluid dat nabij een turbine wordt waargenomen. Dit is hoogfrequenter en is daardoor juist op grotere afstanden niet meer hoorbaar. Verschillende onderzoeken wijzen nu op ‘stall’ als de oorzaak. De luchtstroom volgt idealiter de gekromde bovenkant van een turbineblad. Echter wanneer de invalshoek van de aanstromende lucht te groot wordt, kan de stroom loslaten, waarbij grote turbulente wervels ontstaan. In de luchtvaart wordt in zo’n geval van overtrekken van een vliegtuig gesproken.
Het is interessant te volgen hoe de discussie omtrent dit verschijnsel zich in Nederland zal ontwikkelen.

Relatie tussen geluid en hinder/gezondheid

In Canada is een zeer groot onderzoek gehouden naar de relatie tussen turbinegeluid en hinder en gezondheid. De resultaten van dit onderzoek worden nu langzaamaan bekend gemaakt.
Het onderzoek is ten eerste van belang vanwege de enorme populatieomvang. In totaal meer dan 1200 huishoudens zijn bij het onderzoek betrokken. Dit aantal is van dezelfde ordegrootte als het geheel van alle tot nu toe uitgevoerde onderzoeken naar de relatie tussen turbinegeluid en hinder op basis waarvan alle bestaande normen zijn ontwikkeld. Ook is de hoeveelheid variabelen welke per huishouden zijn verzameld zeer uitgebreid.
Daarnaast is dit keer ook specifiek gekeken naar direct meetbare effecten van het geluid en gezondheid, bijvoorbeeld door stresshormonen in haren van proefpersonen te meten. Een eerste opzienbarende conclusie is dat er geen verband lijkt tussen de gezondheid en het geluidniveau. Kan dit onderzoek het `windturbinesyndroom` naar de prullenbak verwijzen?
Hoe dan ook, met de grote hoeveelheid verzamelde data kunnen we nog jaren vooruit.

Verschillen in normstelling tussen landen

Uit diverse presentaties kon men een goed beeld vormen van de verschillen en overeenkomsten tussen de wijze waarop internationaal het geluid van windturbines wettelijk wordt beoordeeld. Met name de Franse wetgeving blijkt bijzonder streng. In principe streeft men daar naar 0% gehinderden. Daarvoor is een norm ingesteld welke voorschrijft dat op elk willekeurig moment (dus niet gemiddeld!) het windturbinegeluid niet meer dan een bepaalde drempelwaarde hoger mag zijn dan het overige omgevingsgeluid. Omdat beide geluidbronnen constant met de tijd variëren is het gevolg dat er zeer uitgebreide meetcampagnes nodig zijn, eerst om het achtergrondgeluid te bepalen in verschillende jaargetijden en weersomstandigheden en vervolgens om het turbinegeluid te verifiëren. Indien er vervolgens toch klachten komen, wordt weer gemeten en in principe worden instellingen van de turbines gewijzigd tot de klachten ophouden. Kortom: zeer omslachtig en met gevolg dat er relatief weinig locaties geschikt zijn voor het plaatsen van windturbines. Daarnaast leiden de benodigde maatregelen tot een vermindering van de opbrengst welke niet altijd goed is in te schatten totdat het project is gerealiseerd.
De Franse methode is op dit moment vooral interessant omdat de provinciale staten van Noord-Holland op 15 december jongstleden een amendement hebben aangenomen waarin wordt voorgesteld een soortgelijke norm op te nemen in de Provinciale Ruimtelijke Verordening voor stille gebieden.

Maatregel tegen geluid – zaagtanden

Het is al een tijd bekend dat de geluidemissie van een windturbine significant kan worden verminderd wanneer aan de achterzijde (dus stroomafwaarts) van de bladen een zaagtand wordt bevestigd. Tot nu is deze maatregel vooral door het eenvoudig uit te proberen ontwikkeld, zonder dat het exacte mechanisme bekend was. Er wordt nu onderzoek gedaan waarbij hoogwaardige stromingsmodellen worden gecombineerd met metingen in een windtunnel. De wijze waarop de geluidreductie plaatsvindt wordt daarmee langzaam duidelijk, waardoor het ontwerp van de zaagtanden kan worden geoptimaliseerd. De behaalde geluidreducties met deze methode zijn nu al significant dus deze ontwikkeling is erg veelbelovend. Een klein nadeel om te noemen is wel dat de tonaliteit van het geluid in meer gevallen waarneembaar zou kunnen worden omdat deze wordt veroorzaakt door mechanische componenten in de turbine terwijl maatregelen als een zaagtand het stromingsgeluid reduceren dat de tonale componenten juist maskeert.

Windturbine met zaagtanden

The following two tabs change content below.
Dion Oude Lansink

Dion Oude Lansink

Technisch Specialist bij Pondera Consult B.V.
Hier vindt u blogposts van mijn hand. Wie ben ik? Dion Oude Lansink, akoestisch specialist bij Pondera Consult. In mijn vakgebied geloof ik in het nut van openheid en het goed onderbouwen van argumenten voor alle betrokken partijen bij het realiseren van windprojecten. Daarnaast ben ik optimistisch ingesteld en zie dat onderzoek en ontwikkelingen in de akoestiek uiteindelijk zowel een betere bescherming kunnen bieden aan de omgeving, als meer ruimte voor nieuwe projecten.
Dion Oude Lansink

Laatste berichten van Dion Oude Lansink (toon alles)

FacebookTwitterLinkedInEmail
Dit bericht is geplaatst in blog en getagd , , , , , , , , . Bookmark de permalink. Trackbacks zijn gesloten, maar u kunt een reactie achterlaten.

Plaats een reactie

Uw e-mailadres wordt nooit gepubliceerd noch gedeeld. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *

U mag deze HTML-elementen en attributen gebruiken <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*
*

Om spam te voorkomen vragen wij u onderstaande som op te lossen *

  • Gloort er licht aan de horizon
    voor kleine windturbines?

    Innovatie in de wind

    10 jaar Pondera

    Slagschaduw

    p3
    p4
  • Abonneren op ons blog