Landschap en cultuurhistorie

De invloed op het landschap en de cultuurhistorie is belangrijk in windenergieprojecten. Bewoners, bestuurders en deskundigen willen weten hoe een windturbinepark er in de toekomst uit komt te zien en wat het landschappelijk effect is op en in de omgeving. Daarnaast bestaat bij ruimtelijke ontwikkelingen, zoals een windturbinepark, altijd aandacht voor het effect op het cultuurhistorisch erfgoed.

Landschappelijke beoordeling of onderbouwing

De schaal en identiteit van het landschap zijn van invloed op de inpassing van windturbines, voor zover dit mogelijk is door de schaal van moderne windturbines. Tegelijkertijd hebben windturbines in potentie een effect op deze schaal en identiteit. Landschap heeft ook te maken met de afleesbaarheid van die samenhang (het beeld). De invloed op de beleving van windturbines is gerelateerd aan de zichtbaarheid, op zichzelf, als onderdeel van het landschap en de kwaliteit van de opstelling. De ontstaansgeschiedenis van een landschap en waardevolle landschapselementen kunnen zowel een landschappelijke als een cultuurhistorische waarde hebben.

Bij windenergieprojecten is het belangrijk een beoordeling of onderbouwing te geven van wat de landschappelijke invloed is van een windturbine of windpark op de omgeving. In de milieueffectrapportage worden verschillende alternatieven of varianten in een landschappelijke effectbeoordeling vergeleken terwijl in een bestemmingsplan of een ruimtelijke onderbouwing een concreet windenergieproject, landschappelijk onderbouwd moet worden. Door middel van visualisaties is deze onderbouwing of beoordeling te verbeelden. Pondera schakelt zo nodig een landschapsarchitect in om een landschappelijke onderbouwing of beoordeling op te stellen. We werken veelal samen met vaste deskundigen met ervaring in windenergieprojecten. De resultaten van beoordeling of onderbouwing komen in nauwe afstemming tot stand en verwerken wij in onze producten.

Cultuurhistorie

Cultuurhistorie is eigenlijk een verzamelterm voor een aantal facetten, te weten:

  • Archeologie, dat betrekking heeft op sporen in de bodem die informatie verschaffen over vroegere menselijke samenlevingen;
  • Historische geografie, dat zich richt op de invloed van de mens op de huidige verschijningsvorm van het landschap (zie onder landschappelijke onderbouwing of beoordeling);
  • Historische bouwkunde, dat zowel over architectuurgeschiedenis, bouwhistorie als stedenbouw gaat;
  • Sociaal-cultureel erfgoed, dat gaat over menselijke interacties in de vorm van economie, gebruiken en tradities;

Voor windenergieprojecten zijn vooral de eerste drie facetten van cultuurhistorie relevant, waarbij historische geografie vaak deel uitmaakt van het aspect landschap, omdat de historische geografie meestal niet apart bezien kan worden.

Voor archeologie beschouwt Pondera in eerste instantie wat de archeologische verwachtingswaarden van een plangebied zijn. Dit doet Pondera op basis van de beschikbare gemeentelijke of provinciale archeologische beleidskaarten. Pondera kijkt vervolgens of op basis van de archeologische verwachtingswaarde en de omvang van een project verwacht wordt of nader onderzoek noodzakelijk is. Indien nader onderzoek nodig is schakelt Pondera een op archeologie gespecialiseerd onderzoeksbureau in. Dit doet Pondera in overleg met de initiatiefnemer en met het bevoegd gezag. Pondera werkt samen met verschillende gecertificeerde archeologische onderzoeksbureaus. De resultaten van een onderzoek komen onder aansturing van Pondera tot stand en verwerken wij vervolgens in onze producten.

Voor de historische bouwkunde beschouwt Pondera Consult de aanwezigheid van monumenten, beschermde stads- en dorpsgezichten, andere cultuurhistorische elementen – zoals bijvoorbeeld een molenbioptoop van historische molens – en de invloed van het windturbineproject op deze elementen. Pondera heeft de kennis voor deze beoordeling over het algemeen in huis. De beoordeling van dit facet maakt direct onderdeel uit van onze producten.