Pondera Consult en Arcadis zoeken manieren om offshore windparken op energienet aan te sluiten

Arcadis en Pondera hebben een belangrijke opdracht verworven voor een strategische studie naar de verschillende mogelijkheden om de energie van toekomstige grootschalige offshore windparken tot 2030 af te voeren. In deze studie verkennen we in opdracht van de Nederlandse overheid en in samenwerking met TenneT diverse manieren om toekomstige offshore windparken aan te sluiten op het landelijke elektriciteitsnet. De studie richt zich op de beoordeling van milieueffecten, kosten, techniek, omgevingsaspecten en toekomstvastheid. Hiervoor dienen we een beoordelingskader op te stellen, een effectenonderzoek uit te voeren en een afwegingsnotitie op te stellen.

Deze opdracht is zo interessant omdat we hiermee een belangrijke bijdrage leveren aan het afwegingskader voor toekomstige strategische scenario’s. Denk bijvoorbeeld aan de vraag hoe offshore windenergiegebieden op het Nederlandse elektriciteitsnet aansluiten. Daarnaast wordt gekeken naar hoe het elektriciteitsnetwerk ontlast kan worden. Scenario’s die worden onderzocht zijn elektrificering van de industrie aan de Nederlandse kust, conversie naar waterstof en de opslag van elektriciteit.

De energietransitie: een mondiale opgave die vraagt om een lokale energievisie [BLOG]

Klimaatverandering staat sinds enige jaren hoog op de wereldwijde politieke agenda. Om klimaatverandering tegen te gaan zijn bij internationale bijeenkomsten als de klimaattop van eind 2015 in Parijs mondiale afspraken gemaakt. Deze afspraken moeten er voor zorgen dat de globale temperatuurstijging onder een limiet van 2 °C blijft ten opzichte van het niveau van 1990. Aan deze afspraken zijn ambitieuze doelstellingen verbonden op het gebied van duurzame energieproductie. Naast de klimaatverandering vraagt ook het opraken van fossiele brandstoffen om een verandering in de wijze van opwek en gebruik van energie. Deze ‘energietransitie’ vraagt om een verandering in het energielandschap en in de manier waarop iedereen energie gebruikt. De in 2015 afgesproken landelijke doelstellingen hebben hun doorwerking op regionale overheden zoals provincies en gemeenten. In provinciale- en gemeentelijke beleidsstukken wordt op eigen initiatief veelvoudig het streven naar energieneutraliteit benoemd. Hier is doorgaans door betreffende lokale overheid ook een jaartal aan gekoppeld. Om dit te bereiken hebben gemeenten doelstellingen opgesteld die erop toezien dat het aandeel duurzaam geproduceerde energie toeneemt.

Het behalen van klimaat- en energiedoelstellingen is niet alleen een kwestie van het realiseren van duurzame energiebronnen zoals windturbines en zonnepanelen. Het vraagt een maatschappelijke en technische verandering van de manier waarop gebruik wordt gemaakt van energie. Hierbij kan naast duurzame opwekking gedacht worden aan energiebesparing, het gebruik van restwarmte uit fabrieken om huizen te verwarmen en het opslaan van energie op momenten dat er een overproductie is van bijvoorbeeld zonne-energie.

Ondanks het feit dat het verduurzamen van de elektriciteitsproductie maar een deel is van de invulling van energieneutraliteit, is voor duurzame energiebronnen, en met name de manier waarop deze een plek moeten krijgen in een gemeente, veel ruimte gereserveerd in beleidsstukken. Is dat vreemd? Eigenlijk niet, als je je hier een reële voorstelling bij maakt. In tegenstelling tot zaken als maatschappelijke bewustwording, energiebesparing en elektrische warmtepompen, hebben duurzame elektriciteitsbronnen als wind- en zonne-energie een grote ruimtelijke weerslag. Deze effecten laten zich vooral op lokaal niveau zien. Het is dus niet zo gek dat hier in beleidsstukken veel aandacht aan wordt besteed.

Windturbines en zonneparken hebben, in tegenstelling tot fossiele brandstoffen en traditionele energiecentrales, een significante impact op de fysieke leefomgeving op lokaal niveau. Ook hebben deze duurzame energiebronnen relatief meer inpassingsruimte nodig dan energiebronnen op basis van fossiele brandstoffen. De zichtbaarheid en ruimtevraag van windturbines en zonneparken maken de inpassing van deze duurzame energiebronnen tot een complex planologisch vraagstuk. Een vraagstuk waarvoor een centrale rol is weggelegd voor lokale overheden.

Een deel van de doelen zijn te behalen door daken te bedekken met zonnepanelen, maar om daadwerkelijk doelstellingen te behalen dienen ook de mogelijkheden voor grootschalige duurzame energieopwekking in het buitengebied verkend te worden. Weliswaar kan ook biomassa en wellicht geothermie een rol spelen, vooral bij het opwekken van duurzame warmte, echter de ontwikkeling van deze energiebronnen is voor gemeenten veel minder beïnvloedbaar. Aanleg van geothermieputten, stadsverwarmingsnetten, de bouw van vergistingsinstallaties of het genereren van substantiële biomassastromen gaat de (financiële)  mogelijkheden van gemeenten veelal te boven. Op dit moment zijn vooral zonne-energie en windenergie de technieken die een substantiële bijdrage kunnen leveren aan de doelstellingen van een gemeente of provincie. Maar op welke van deze twee wordt ingezet? Of is en een combinatie van beide technieken gewenst binnen een gemeente? Welk gebied is geschikt voor windturbines en welke gebieden lenen zich juist meer voor zonneparken? Dit zijn vragen die in een energievisie moeten worden beantwoord aan de hand van energieopbrengst, milieueffecten en de ruimtelijke impact van de energiebronnen op de omgeving. Het rendement van windturbines is hoger dan zonneparken. Een moderne windturbine staat gelijk aan bijna 10 hectare aan zonnepanelen. Zonneparken kennen dus een groter ruimtebeslag. Hier staat tegenover dat windturbines meer milieueffecten hebben. Denk hierbij aan de effecten geluid en slagschaduw.

Met technieken als GIS en andere visuele instrumenten zijn de middelen voorhanden om deze belangenafweging op lokaal niveau te doen. Uiteraard kunnen partijen ook gewoon rondom een papieren kaart gaan staan en met maquettes en vilstift verkennen welke gebieden binnen de gemeente geschikt zijn voor welke vorm van grootschalige duurzame energieopwekking. Dit zal resulteren in interactieve sessies met stakeholders die input leveren voor een gemeentelijke energievisie.

Dankzij de structurele financiële stimulering van de rijksoverheid (subsidie duurzame energieproductie, SDE(+)), en het steeds goedkoper worden van zonnepanelen en windturbines. neemt het aantal initiatieven in de wind- en zonne-energie toe. Gemeenten worden de laatste jaren overspoeld met verzoeken om planologische medewerking bij de realisatie van zonneparken. Deze grondgebonden zonneparken kunnen kleinschalig zijn (enkele voetbalvelden), maar ook parken ter grootte van circuitpark Zandvoort (honderden voetbalvelden) zijn geen uitzondering. Gemeenten merken dat, om initiatieven duidelijk en consequent te kunnen behandelen, nieuw ruimtelijk beleid nodig is. Ook is het voor de gemeenten belangrijk om te weten hoeveel zonneparken en windturbines er nodig zijn in hun gemeente om vastgestelde doelstellingen te kunnen behalen. Door beleid op te stellen in de vorm van een energievisie ontstaat voor zowel de gemeente als voor initiatiefnemers duidelijkheid over de mogelijkheden voor en invulling van grootschalige duurzame energieprojecten in een gemeente. Met deze reden zijn veel gemeenten op dit moment bezig met het vaststellen van een energievisie of energieverkenning, om uiteindelijk de energietransitie in goede banen te leiden.

De opkomst van de energievisie op lokaal bestuurlijk niveau zie ik als positieve ontwikkeling in de energietransitie. Hiermee nemen gemeenten de regie in handen en zorgen ze ervoor dat de energietransitie ze niet overvalt, maar op de juiste manier wordt vertaald naar concrete projecten die binnen een gemeente passen. Met de regie in handen nemen bedoel ik dan niet enkel het zetten van een stip aan de horizon, maar ook samen met inwoners en belangengroepen het verhaal en de weg daar naartoe bepalen. Hierbij is het van belang inwoners de urgentie van de energietransitie duidelijk te maken. Vervolgens kunnen doelstellingen op het gebied van duurzame energie worden gekoppeld aan manieren van duurzame opwekking die binnen de gemeentegrenzen mogelijk zijn. Wanneer inwoners op deze manier worden betrokken bij het opstellen van ruimtelijk beleid voor duurzame energie, wordt de publieke opinie over duurzame energieprojecten als wind en zon positiever. Het verhaal is dan niet meer dat een ontwikkelaar ‘van buiten’ een duurzaam wind- of zonne-energie project wil realiseren. Een wind- of zonnepark is dan een project dat past binnen het verhaal (visie) van een gemeente waarmee wordt gezorgd dat gezamenlijk vastgestelde doelen worden behaald.

Uiteindelijk zal in de komende jaren een duurzame ‘energiemix’ ontstaan. Een energielandschap waar verschillende vormen van grootschalige en kleinschalige duurzame energieproductie worden gecombineerd, om aan de energievraag te voldoen. Deze energiemix zal er per gemeente anders uitzien, afhankelijk van gebiedspecifieke kenmerken die zijn verstaald naar sturende energievisies.

Uiteraard zijn er verschillende manieren om invulling te geven aan een gemeentelijke energievisie. Naast gebieden aanwijzen voor duurzame energiebronnen kan in een energievisie bijvoorbeeld ook staan hoe een gemeente wil inzetten op energiebesparing. Als Pondera Consult hebben wij de ambitie lokale overheden te helpen bij het opstellen van ruimtelijk beleid op het gebied van duurzame energie. Vragen naar aanleiding van deze blog over ruimtelijk beleid voor duurzame energie zijn uiteraard van harte welkom.

Inpassingsplan net op zee Hollandse Kust (zuid) onherroepelijk

Op 13 april 2018 liep de beroepstermijn af voor de op 2 maart 2018 ter inzage gelegde definitieve besluiten voor het net op zee Hollandse Kust (zuid), waaronder ook het inpassingsplan. Er is geen beroep ingesteld. De besluiten zijn op 14 april 2018 onherroepelijk geworden.

TenneT is voornemens om een net op zee te realiseren dat zorgt voor de stroomverbinding van de windturbines van windenergiegebied Hollandse Kust (zuid) met het landelijke hoogspanningsnet. Het net op zee Hollandse Kust (zuid) bestaat uit twee platforms op zee, met elk twee onderzeese elektriciteitskabels naar de kust. Vervolgens worden de ondergrondse landkabels via een nieuw te realiseren transformatorstation op een bestaand hoogspanningsstation aangesloten. De aansluiting vind plaats op de Maasvlakte in Rotterdam. Het inpassingsplan legt de netaansluiting juridisch-planologisch vast voor het gemeentelijk ingedeelde grondgebied (‘op land’ en tot een afstand van circa drie kilometer uit de kust).

Het samenwerkingsverband Pondera/BRO heeft voor het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties het inpassingsplan voor de netaansluiting van het offshore windgebied Hollands Kust (zuid) naar de Maasvlakte in Rotterdam opgesteld. Omdat de samenwerking tussen BRO en Pondera Consult altijd zeer prettig en daadkrachtig is, is ervoor gekozen om voor dit project de krachten te bundelen. In een proces van goede samenwerking met de betrokken ministeries, Rijkswaterstaat, TenneT en andere stakeholders en betrokken partijen, zoals het Havenbedrijf Rotterdam, is het inpassingsplan tot stand gekomen. En met succes!

De voorgenomen werkzaamheden zijn gepland vanaf 2019. Daarvoor is nog een aantal aanvullende uitvoeringsbesluiten nodig, de belangrijkste besluiten zijn nu echter onherroepelijk.

Voor meer informatie over dit inpassingsplan en ruimtelijk plannen in zijn algemeenheid kunt u contact opnemen met: Marjolein Pigge.

Stakeholderdialoog Duurzame Energie

Op 17 april 2018 vond de nationale stakeholderdialoog Duurzame Energie plaats. Het doel: elkaars belangen en standpunten in de energietransitie beter begrijpen. Die energietransitie zal voor ons allen steeds meer zichtbaar, tastbaar en merkbaar worden. Dit komt met name door grote veranderingen in de energievoorziening, het milieu en landschap. De rol van lokale overheden is groter dan die eerder is geweest. Daarom is het essentieel dat er wordt samengewerkt met alle relevante stakeholders: om te zorgen voor een goede ruimtelijke inpassing van duurzame energiebronnen.

Groep mensen tijdens stakeholderdialoog
Impressie stakeholderdialoog

Binnen dit kader heeft de Nederlandse WindEnergie Associatie op 17 april 2018, in samenwerking met onder andere Pondera Consult, de ‘Stakeholderdialoog Duurzame Energie’ georganiseerd. Bij deze bijeenkomst kwamen high level stakeholders bijeen om elkaars belangen en standpunten in de energietransitie beter te leren kennen. Naast enkele inspirerende lezingen en discussies werd de ‘Tygron Serious Game’ gespeeld. Dit is een interactief spel waarbij op een realistische manier de energietransitie in Oosterwolde inzichtelijk werd gemaakt. De deelnemers verplaatsen zich tijdens de game in de rol van ambtenaar, ontwikkelaar of inwoner.

Te hoge ambities werken averechts

Tijdens zijn speech spoorde onderzoeker en publicist Remco de Boer aan om te stoppen met het argument voor de energietransitie als middel tegen klimaatverandering. Doe het in plaats daarvan voor energieonafhankelijkheid, innovatie, het verdienen van geld en voor een leefbaar milieu. Verder beargumenteerde hij om te stoppen met torenhoge ambities en doelstellingen voor duurzame energie. Deze dwangmatige manier om de energietransitie te sturen wekt wantrouwen, polarisatie en schept een te positief beeld over de energieopgave in Nederland.

Het matchen van de verwachtingen van alle stakeholders is essentieel

Verder werd tijdens de dialoog gesteld dat lokale overheden de belangrijkste knoppen in handen hebben in de energietransitie. Het is van belang dat gemeenten en provincies de regie nemen en de samenwerking aangaan met bewoners en projectontwikkelaars. Ondersteuning in de vorm van sturing en expertise richting lokale overheden is daarbij van belang. Om vertrouwen en draagvlak te waarborgen zouden overheden en ontwikkelaars transparant moeten zijn over het behalen van doelstellingen en het ontwikkelen van duurzame energieprojecten. Gesteld werd dat het matchen van verwachtingen en belangen in alle fases van een project met alle stakeholders essentieel is.

De uitkomsten van deze Stakeholderdialoog Duurzame Energie vormen input voor verdere dialoogsessies die het komende jaar op verschillende plaatsen in Nederland worden gehouden.

 

 

 

 

 

Pilot-studie naar radarsystemen bij Windpark Krammer

Pondera Consult bereidt, in samenwerking met TNO en NLR, een pilot-studie voor om de toepassing van radardetectiesystemen voor luchtvaartverlichting op windturbines te testen. Deze pilot is een eerste belangrijke stap in het verminderen en voorkomen van hinder die wordt veroorzaakt door de verlichting op windturbines.

Veiligheid versus overlast

Er zijn al langere tijd zorgen en klachten over de knipperende lichten op windturbines. Naast het storende effect van de verlichting op mensen die in de buurt wonen, zijn ook de effecten op de ecologische omgeving en het effect op landschappelijke waarden punten van zorg.

Er zijn al langere tijd zorgen en klachten over de knipperende lichten op windturbines.

Lichten op turbines zijn er natuurlijk niet voor niets. Het is voor de luchtvaarveiligheid vereist dat er luchtvaartverlichting wordt geïnstalleerd op windturbines die 150 meter of hoger zijn.

Afbeelding met luchtvaartverlichting
Afbeelding 1: Voorbeeld van luchtvaartverlichting.

Piloten hebben dankzij de lampen zowel ’s nachts als bij slechte weersomstandigheden een goed overzicht van de locatie van de turbines, waardoor eventuele ongevallen kunnen worden vermeden. Maar het grootste deel van de tijd branden de lampen onnodig: er zijn dan geen vliegtuigen die in de buurt van de turbines komen. Op die momenten hebben bewoners en omgeving last van de lampen terwijl die niets toevoegen aan de luchtvaartveiligheid.

De oplossing: radardetectie

Een mogelijke oplossing voor dit probleem is het gebruik van radardetectiesystemen. Het idee is simpel: in principe staat de verlichting uit. Tegelijkertijd wordt er met behulp van radar gescand of er een vliegtuig in de buurt is. Wanneer dat het geval is, gaan de lampen aan. Op die manier blijft de luchtvaartveiligheid gewaarborgd, terwijl de lampen een stuk minder vaak hoeven te branden en dus minder hinder voor de omgeving veroorzaken. In het buitenland worden dit soort systemen al langere tijd gebruikt in bijvoorbeeld Canada, de VS en Noorwegen. Ook in Nederland zien zowel omwonenden, overheden, luchtvaartautoriteiten als ontwikkelaars van windenergieprojecten inmiddels de voordelen van zo’n systeem.

Een mogelijke oplossing voor dit probleem is het gebruik van radardetectiesystemen.

Waarom wordt er dan nog geen radar gebruikt in Nederland? In Nederland zijn dit soort systemen nog relatief onbekend en is er bovendien geen kader op basis waarvan de toepassing van de systemen door de luchtvaartautoriteiten kan worden beoordeeld. Om radarsystemen ook in Nederland te kunnen gebruiken is het van belang dat er meer kennis beschikbaar komt over de werking en toepassing ervan. Ook is het belangrijk dat er een voor alle partijen duidelijk kader komt zodat de verschillende radarsystemen objectief met elkaar kunnen worden vergeleken.

Pilotstudie

Pondera zal, in samenwerking met onder andere TNO, NLR en betrokken overheden, luchtvaartinstanties en ontwikkelaars een pilotstudie uitvoeren naar  de werking en het gebruik van radarsystemen. Op dit moment wordt er een plan van aanpak opgesteld dat als basis dient voor het uitvoeren van de pilot.

Afbeelding van een vliegtuig.
Afbeelding 2: Vliegtuig dat gebruikt zal worden bij de vliegtest.

De pilot bestaat grotendeels uit een vliegtest. Door met een vliegtuig vanuit verschillende hoeken en hoogtes op het windpark af te vliegen, wordt getest of dat vliegtuig door de radar wordt gedetecteerd. Ook weten we dan of dat op tijd gebeurt en of de verlichting inderdaad wordt ingeschakeld. Het doel van de pilot is de benodigde informatie te verkrijgen waarmee een kader kan worden vastgesteld op basis waarvan de toepassing van radarsystemen voor luchtvaartverlichting in Nederland kan worden toegestaan. De pilot wordt uitgevoerd bij Windpark Krammer en zal naar verwachting eind mei van dit jaar plaatsvinden.

Voor meer informatie over radardetectie en onze pilot, kunt u contact opnemen met:

Pondera onderzoekt uitbreiding windenergie in Deventer

De gemeente Deventer heeft het locatieonderzoek van Pondera Consult gepresenteerd dat de potentie van windenergie in Deventer verkent. Het onderzoek is uitgevoerd naar aanleiding van een verzoek van de gemeenteraad aan het college om uitbreidingsmogelijkheden voor windenergie in beeld te brengen.

Het onderzoekt identificeert zeven locaties die ruimtelijk-technische potentie hebben voor windenergie. Er zijn windturbines onderzocht met een ashoogte van 120 en 150 meter en dito rotordiameter die zo een bandbreedte van mogelijkheden aan te geven. Het rapport geeft harde en zachtere belemmeringen weer om een debat te kunnen voeren over of en hoe de mogelijkheden voor windenergie in Deventer worden ingevuld.

Het onderzoeksrapport is aangeboden aan de gemeenteraad. Het volledige onderzoek is hier te lezen.

Gemeente Voorst stemt in met groots zonnepark

De gemeente Voorst heeft begin maart ingestemd met het plan van de familie Gooiker om een grootschalig grondgebonden zonnepark naast de A1 bij Wilp te realiseren.

In samenwerking met de familie Gooiker en de gemeente Voorst heeft Pondera gewerkt aan een van de grootste zonneparken van Nederland. Langs de A1 bij Wilp wil de familie op eigen grond een ‘zonneakker’ van circa 42 MWp realiseren om 12.000 huishoudens van duurzame energie te kunnen voorzien. Pondera helpt de familie bij het verkrijgen van de toestemming voor het realiseren van het zonnepark om een Stimuleringsregeling Duurzame Energieproductie (SDE+) subsidie aan te kunnen vragen.

De gemeente Voorst heeft de doelstelling om in 2030 energieneutraal zijn. Dit initiatief zal een significante bijdrage leveren aan de doelstelling van de gemeente om energieneutraal te worden. “We kunnen niet ontkennen dat dit een heel groot project is dat een inbreuk op het landschap betekent. Het vraagt dan ook om een heel zorgvuldige inpassing”, zegt wethouder Arjen Lagerweij. “We willen dit project van de familie Gooiker een kans geven en achten de slagingskans reëel.”

Ondanks de korte tijdslijnen is het mooi om te zien dat de familie en de gemeente in samenwerking met Pondera tot een goed afgewogen ontwerp zijn gekomen.

Groen licht voor Windpark De Drentse Monden en Oostermoer

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft vandaag de bezwaren tegen het Rijksinpassingsplan van Windpark De Drentse Monden en Oostermoer ongegrond verklaard. Daarmee zijn de vergunningen voor het windpark onherroepelijk en blijft het Rijksinpassingsplan in stand. Dat betekent dat het windpark met 45 windturbines in de gemeenten Aa en Hunze en Borger-Odoorn mag worden gebouwd.

Uitspraak Raad van State

Er zijn 18 beroepsschriften ingediend bij de Raad van State tegen het Rijksinpassingsplan, de omgevingsvergunningen, de ontheffing Flora- en Faunawet en de vergunningen in het kader van de Natuuurbeschermingswet  van Windpark De Drenste Monden en Oostermoer. Op 14 en 15 september 2017 was de zitting bij de Raad van State over deze beroepen. De indieners van de beroepschriften, de bevoegde gezagen en de initiatiefnemers van Windpark De Drentse Monden en Oostermoer hebben toen hun standpunten naar voren gebracht en vragen van de rechters beantwoordt. Op 21 februari 2018 deed de Raad van State uitspraak en verklaarde de ingediende beroepen ongegrond. Hiermee zijn het Rijksinpassingsplan, de omgevingsvergunningen, de ontheffing Flora- en Faunawet en de vergunning in het kader van de Natuurbeschermingswet onherroepelijk. Volgens de tegenstanders van het windpark is er geen draagvlak voor de turbines, maar op zichzelf is dat geen reden om de bouw van het windpark tegen te houden, aldus de bestuursrechter. “Er is geen wet die bepaalt dat een ruimtelijk plan een ontwikkeling alleen mogelijk mag maken als daarvoor voldoende draagvlak bestaat. Bij projecten zoals dit windpark spelen veel belangen een rol”, stelt de Raad van State. Het is aan de ministers om een afweging te maken tussen het “nationale belang van een duurzame energievoorziening en de belangen van de omwonenden”.

De volledige uitspraak van de Raad van State vindt u hier. Het persbericht van de Raad van State is hier te vinden.

Het windpark

Windpark De Drentse Monden en Oostermoer is een initiatief van Windpark Oostermoer Exploitatie B.V., Duurzame Energieproductie Exloërmond B.V., coöperatie De Windvogel en duurzaam energiebedrijf Raedthuys Pure Energie. Het windpark zal bestaan uit 45 windmolens in de gemeenten Borger-Odoorn en Aa en Hunze. De 45 windmolens wekken naar verwachting 562,5 miljoen kilowattuur (kWh) per jaar op. Dat is evenveel als 187.500 huishoudens per jaar verbruiken (bij gemiddeld 3000 kWh per huishouden). De exacte hoogte van de windmolens is nog niet bekend, maar de tiphoogte zal minimaal 175 meter en maximaal 210 meter zijn. Pondera Consult is ingeschakeld om de procedures voor het initiatief te begeleiden en de milieueffectrapportage op te stellen. Pondera Consult heeft de milieueffectrapportage opgesteld, bijeenkomsten begeleid, onderzoeken uitgevoerd en externe experts begeleid voor inhoudelijke onderzoeken. Daarnaast heeft Pondera Consult de vergunningaanvragen opgesteld en ondersteunt Pondera de gehele RCR-procedure.

 

Onontdekte windenergie landen met veelbelovend potentieel

Er is online veel informatie beschikbaar over landen met het meest geïnstalleerde vermogen aan windenergie en hoe dit vermogen aan windenergie elk jaar groeit. Denk aan landen zoals China, de VS, Duitsland, India of Spanje. Deze informatie is publiek toegankelijk en in grote mate voorhanden. Wat ik veel interessanter vind is om te weten welke landen een groot potentieel aan windenergie hebben én weinig geïnstalleerd vermogen. Zijn het niet deze landen waar de windenergie sector haar aandacht op moet richten voor het ontwikkelen van windenergieprojecten? In deze blog kijken we naar dergelijke landen die zeer geschikt kunnen zijn voor windenergie, vooral als het gaat om windsnelheid en vermogensdichtheid. Dit is geen top 5 lijst maar eerder een selectie van landen die mogelijk over het hoofd worden gezien door investeerders en ontwikkelaars.

Wind Atlas

Een deel van de informatie over windsnelheden en vermogensdichtheid is verzameld met behulp van Global Wind Atlas. De nieuwe versie van de Global Wind Atlas is recentelijk beschikbaar gesteld door de World Bank in samenwerking met de Technische Universiteit van Denemarken (DTU). Dit is een indrukwekkende wind atlas, gebaseerd op een windklimaat met een detailniveau van 1 km. De gratis beschikbare GIS tool is in november gelanceerd tijdens de Wind Europe Conference in Amsterdam.

Oman

onontdekte windenergie OmanDat Oman op mijn lijstje voorkomt is waarschijnlijk het gevolg van vooringenomenheid; ik heb dit mooie land namelijk altijd al willen bezoeken. Het land heeft een geschatte vermogensdichtheid van 684 W/m² en een gemiddelde windsnelheid van 8.3 m/s op een hoogte van 100m in de 10% meest windrijke gebieden in dit land. Dit is ongeveer vergelijkbaar met de meest windrijke gebieden van enkele Noord-Europese landen. Ter vergelijking: Nederland heeft een vermogensdichtheid van 518 W/m² en een gemiddelde windsnelheid van 7.7 m/s op een hoogte van 100m in de 10% meest windrijke gebieden. Het windaanbod in Oman is opmerkelijk hoog in het zuidelijke gouvernement Dhofar met haar hoofdstad Salalah. Ook in het Al Wusta gouvernement is het aanbod opmerkelijk hoog. Op dit moment is er nog geen windenergie gerealiseerd in Oman, maar er zijn wel plannen voor een 50 MW windpark dat Masdar wil realiseren samen met GE en TSK.

Somalië

onontdekte windenergie SomaliëSomalië wordt normaal niet geassocieerd met windenergie of een andere vorm van duurzame energie. Somalië is voornamelijk in het nieuws vanwege de burgeroorlogen, piraterij en economische instabiliteit. Echter weten weinig mensen dat Somalië een van de landen is met het grootste potentieel aan wind- en zonne-energie ter wereld. De stad Garowe in Puntland wordt sinds 2016 voorzien van stroom door een 3.5 MW hybride wind- en zonne-energie installatie. Het vermogen van deze installatie is recentelijk gestegen naar 5.9 MW om 50.000 inwoners te voorzien van meer dan 90% van hun elektriciteitsbehoeften. De vermogensdichtheid van Somalië is geschat op 849 W/m² met een windsnelheid van 9.0 m/s op 100m hoogte in de 10% meest windrijke gebieden. Deze cijfers liggen dichtbij de geschatte gemiddelden van het Verenigd Koninkrijk met een vermogensdichtheid van 928 W/m² en een windsnelheid van 9.4 m/s.

Rusland

Met haar 17 miljoen vierkante meter en 38.000 km lange kustlijn, heeft Rusland het grootste potentieel voor windenergie wat betreft de windopbrengst op deze lijst. Ondanks het grote potentieel, heeft het land slechts een geïnstalleerd vermogen van 11 tot 15 MW aan windenergie. Het technisch haalbare potentieel aan windenergie is geschat op 6 TWh/j. Rusland heeft verder een geschatte vermogensdichtheid van 721 W/m² met een gemiddelde windsnelheid van 8,4 m/s op 100m in de 10% meest windrijke gebieden. Om dit potentieel volledig te benutten zijn grote investeringen nodig en kunnen ontwikkelingsstappen worden gemaakt van meerdere Gigawatt aan geïnstalleerd vermogen per keer. Aannemelijk is dat hier een rol voor de federale overheid weggelegd. Recentelijk hebben Lagerwey en OTEK (RosAtom) overeenkomsten getekend om de Nederlandse windturbinetechnologie aan OTEK te verlenen.

onontdekte windenergie Rusland

IJsland

Dit land is een van de uitzonderingen op de lijst. De elektriciteitsvoorziening van het land bestaat voor 100% uit duurzaam opgewekte energie. Eigenlijk heeft dit land dus helemaal geen windenergie nodig om aan haar elektriciteitsbehoefte te voldoen. Dit is ironisch te noemen, aangezien de windsnelheid van IJsland wordt geschat op 11 m/s op 100m in de 10% meest windrijke gebieden. Ook kent het land een gemiddelde overeenkomstige vermogensdichtheid van 1942 W/m². Het land kent vier gebouwde windturbines, met een gezamenlijk geïnstalleerd vermogen van 3 MW. Deze windturbines dienen hoofdzakelijk voor het testen van turbines in extreme omstandigheden. Een van de redenen waarom IJsland windenergie zou kunnen overwegen, zou zijn om energie te verhandelen in het geval dat een toekomstige interconnector het land met het Verenigd Koninkrijk verbindt. Een andere reden om windenergie te overwegen is in het geval van een toekomstige verhoging van de genivelleerde kosten van energie (LCOE) voor geothermische en hydro-elektrische stroomvoorziening waar het land nu op draait.

onontdekt windenergie land IJsland

Kazachstan

Kazachstan wil haar hernieuwbare energievoorziening vergroten vanwege de groeiende economie en investeringen. Het grootste potentieel aan windenergie is te vinden nabij de Kaspische Zee, inclusief andere gebieden in het centrale en noordelijke deel van het land. Het uitgestrekte open steppe landschap geeft Kazachstan een aantal uitzonderlijke gebieden om windenergie te exploiteren. Het land heeft een geschatte windsnelheid van 8 m/s op 100m hoogte en een vermogensdichtheid van 583 W/m² in de 10% meest windrijke gebieden van het land. Op het gebied van windenergie zijn er ontwikkelingen gaande met Vestas, die onlangs een order voor windturbines heeft ontvangen van CAPEC Green Energy.

onontdekte windenergie Kazachstan

Werelds potentieel

Alle genoemde landen hebben minder dan 100 MW geïnstalleerd vermogen aan windenergie ten tijde van schrijven. Bij sommige landen kan daar binnenkort verandering in komen, lettende op de genoemde samenwerkingen van lokale partijen met windturbinefabrikanten in de verschillende landen. Verder zijn er landen die niet in de lijst staan maar zeker ook noemenswaardig zijn als potentieel windenergie land zoals Vietnam, Chad, Venezuela of Mongolië. Andere landen hebben ook delen die zeer windrijk zijn zoals het westen van Afghanistan, het oosten van Azerbaijan of in het noorden van Kenya of Colombia. Behalve windsnelheden en vermogensdichtheid zijn er natuurlijk veel andere factoren van belang om in bepaalde landen windenergie te realiseren. Maar dit is stof voor een andere blog.

Inpassingsplan Windpark Bommelerwaard-A2 vastgesteld

Op 30 januari 2018 j.l. hebben Gedeputeerde Staten ingestemd met het ontwerp-inpassingsplan Windpark Bommelerwaard-A2 en het bijbehorend milieueffectrapport. Daarnaast zijn de ontwerp-omgevingsvergunning, op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht, en de ontwerp-ontheffing op grond van de Wet natuurbescherming voor het project vastgesteld. Deze drie ontwerpbesluiten liggen van donderdag 8 februari 2018 tot en met woensdag 21 maart 2018 ter inzage. Binnen deze termijn kan iedereen op de stukken reageren.

De Vereniging Windpark Bommelerwaard-A2 ontwikkelt Windpark Bommelerwaard-A2, een windpark bestaande uit drie windturbines binnen de gemeente Zaltbommel. De afgelopen maanden heeft Pondera Consult in opdracht van de vereniging en provincie Gelderland, gewerkt aan het opstellen van het inpassingsplan, het bijbehorende milieueffectrapport en vergunningaanvragen.

Voor meer informatie over het project en de ter visie legging wordt verwezen naar de website van de provincie Gelderland.

Bent u benieuwd wat Pondera voor uw project kan betekenen, onze diensten vindt u hier.

windpark Bommelerwaard-A2